Whiplash

Whiplash

Whiplash

De belangrijkste oorzaak van het whiplashtrauma is:

  • De kop-staartbotsing, waarbij het hoofd, met grote snelheid heen en weer zwiept.
  • Een val van de keukentrap;
  • Een contactsport waarbij het er nogal ruig aan toe gaat.

Een sport waarbij de kans op botsingen groot is, zoals bij American football. Kan leiden tot een whiplash.

Beïnvloedende factoren

De volgende factoren beïnvloeden de kans op het krijgen van een whiplashsyndroom:
• Sekse: Circa 60% van de whiplashpatiënten is vrouw.
• Leeftijd: Oudere mensen krijgen eerder last van de gevolgen van een whiplash dan jongeren. Het genezingsproces bij oudere mensen is trager.
• Conditie: Als het lichaam van het slachtoffer tijdens het ongeval in een te slechte conditie verkeert of als het slachtoffer last heeft van een algemeen pijnsyndroom, bijvoorbeeld reuma, dan is de kans op een whiplashsyndroom aanzienlijk groter;
• De verkeerssituatie: Een aanrijding van achteren, waardoor het hoofd eerst naar achteren en dan naar voren klapt is veel ernstiger dan een aanrijding van voren, waarbij het omgekeerde gebeurt.
• Hoofdsteun: Een deel van de nekletsels als gevolg van achteraanrijdingen kan worden voorkomen door een goed afgestelde hoofdsteun.

Symptomen bij whiplash

Een van de meest opvallende aspecten van het whiplashsyndroom is dat de klachten geruime tijd na het ongeluk kunnen ontstaan. Dit kan verschillen van een aantal dagen, weken of zelfs maanden na het (auto)ongeluk.
De klachten die optreden zijn over het algemeen: pijn, evenwichtsstoornissen en concentratiestoornissen. Meestal is er direct na het ongeluk wel last van duizeligheid en lichte hoofdpijn, maar de klachten zijn nog niet zo ernstig dat er niet meer normaal gefunctioneerd kan worden.
Van belang is te weten dat tussen de ernst van de verwonding en de erbij behorende klachten geen evenredigheid hoeft te bestaan: een (schijnbaar) gering trauma kan soms een zeer heftig en langdurig klachtenpatroon tot gevolg hebben.

Grofweg gezegd zijn de klachten ontstaan door een whiplashtrauma in te delen in de volgende categorieën:
• Hersenfunctiestoornissen:
Deze zijn onder te verdelen in 2 categorieën:
– Neurologische stoornissen, hieronder vallen de pijnklachten zoals hoofd- en nekpijn, maar ook spierzwakte in schouders en nek en vreemde gevoelssensaties, zoals tintelingen in de handen;
– Cognitieve functiestoornissen, deze hebben vooral betrekking op het verwerken van informatie. Hieronder vallen symptomen als concentratieverlies en vermindering van geheugencapaciteit.
• Functiestoornissen van het bewegingsapparaat:
Veel patiënten hebben last van een stijve nek en kunnen de normale bewegingen van het hoofd nog maar ten dele uitvoeren.
• Sensorische functiestoornissen:
Whiplashpatiënten hebben vaak last van overgevoeligheid voor licht en geluid of verandering van smaaksensaties.
• Hormonale stoornissen:
Bij veel vrouwelijk whiplashpatiënten is de menstruatiecyclus verstoord. Ook kunnen bij whiplashpatiënten veranderingen in het libido worden geconstateerd.
• Psychische stoornissen:
Bij psychische stoornissen zijn er vooral veranderingen in het karakter en het gevoelsleven van de whiplashpatiënt plaatsvinden. Zo kan iemand die voorheen opgewekt en actief was door een whiplashtrauma lusteloos en depressief worden.
• Ruggenmerg beschadiging:
Door de enorme klap die de nek bij het ongeluk heeft gehad, is het mogelijk dat het ruggenmerg beschadigd is. Daardoor kan er een stremming optreden in de slagaders die door het ruggenmerg lopen. Wanneer er niet meer voldoende verse aanvoer is vanuit de slagaders naar de hersenen, worden de functies van deze hersendelen verstoord.
De patiënt gaat daardoor bijv. slecht zien, overmatig zweten en wordt vergeetachtig. Hij slaapt slecht en heeft last van nachtmerries.
• Emotionele en psychische gevolgen:
De patiënt kan door zijn lichamelijke beperkingen zich gefrustreerd gaan voelen, vinden dat hij niet meer volledig deel kan nemen aan de maatschappij, zijn gevoel voor eigenwaarde verliezen en misschien zelfs vereenzamen.
De ernst van de whiplash en de manier waarop de aandoening vanaf het begin behandeld is, bepalen voor een groot deel in welke mate de emotionele stoornissen optreden. De omgeving speelt ook een grote rol hierin. Als de omgeving de klacht serieus neemt en de patiënt voelt zich met zorg en begrip omringt, dan zijn de gevolgen van een whiplash veel beter te accepteren en zal de patiënt sneller genezen.
Gemiddeld duren de psychische klachten net als de lichamelijke klachten anderhalf tot twee jaar vanaf de datum van het ongeval.

Bij een whiplashpatiënt zijn de volgende psychische symptomen te onderscheiden:
• Depressieve gevoelens;
• Slaapstoornissen;
• Angsten;
• Verlies van interesse;
• Overgevoeligheid;
• Persoonlijkheidsverandering;
• Gebrek aan concentratievermogen;
• Isoleren;
• Minderwaardigheidsgevoel;
• Faalangst;
• Onbeheerst gedrag vertonen;
• Hallucineren;
• Neiging tot zelfdoding.

Chronische whiplashpatiënt

De klachten die na een whiplashongeval optreden noemt men het “post- whiplashsyndroom”. Gelukkig hebben de meeste mensen korte tijd last van hun klachten. Soms verdwijnen de klachten niet. Houden de klachten langer dan 1 jaar aan, dan wordt er gesproken van chronische whiplashpatiënten.

Behandeling whiplash

Een whiplash wordt op verschillende manieren behandeld. Hieronder staan een aantal tips over hoe u zou kunnen handelen na een ongeval:

Direct na het ongeval
Wanneer u kort na het ongeval bij de (huis)arts komt, zal deze u mogelijk doorverwijzen om röntgenfoto’s te laten maken. Dit gebeurt om ander letsel uit te sluiten. Ook kan deze u voor verdere behandeling verwijzen naar een specialist of fysiotherapeut.
De dag na het ongeval mag de nek niet te veel worden belast. Vaak wordt strikte bedrust, de eerste tien uur, aangeraden.

De eerste 48 uur na het ongeval is het goed om de nek te koelen met ijs. Doe het ijs hiervoor in een plastic zak houd het elk uur tien tot twintig minuten tegen de nek aan. Vermijd de eerste 48 uur warmte op de nek.

Na 48 uur kunt u de behandeling met ijs afwisselen met een in warm water uitgewrongen handdoek. Een paar keer per dag houdt u òf het ijspak òf de warme doek tien tot twintig minuten tegen de nek aan. Het nemen van een warme douche werkt ook pijnstillend.

Halskraag
Veel mensen met whiplashletsel krijgen een halskraag. De halskraag is bedoeld om de nek tijdelijk te ontlasten. Over het gebruik van de halskraag kan uw arts of fysiotherapeut u het beste adviseren. Het dragen van een halskraag, langer dan zes weken wordt afgeraden omdat het voor verzwakking van de schouder- en nekspieren zal leiden. Dit zou de klachten alleen maar verergeren.

Fysiotherapie/ oefentherapie
Fysiotherapie en oefentherapie wordt de eerste week na het ongeval afgeraden. Wordt de fysiotherapeut de eerste week wel ingeschakeld, dan zal deze zich meestal beperken tot het geven van houdingsadviezen en ontspannende oefeningen. Na een week kan worden begonnen met oefentherapie. Daarbij wordt gewerkt aan de juiste lichaamshouding en -bewegingen.

De meeste mensen met een whiplashletsel herstellen vlot en volledig. Voor een goed herstel is vooral rust van belang. Neem de tijd om te herstellen! Zorg voor een goede balans tussen uw belasting en belastbaarheid. Gebruik uw nek wel maar binnen de grenzen!

Contactgegevens

Telefoon: 035-6942190
E-mail: info@fysiotherapienaarden.nl